BruutTAAL is een methode Nederlands
zonder leerlingenboek
(en vooral ook zonder werkboek; een schrift is prima) voor
leerlingen van de eerste drie klassen van vmbo-t, havo, atheneum en gymnasium, onder
begeleiding van hun leraar. Kernwoorden zijn: betekenisvol
onderwijs, natuurlijk leren, complexe opdrachten. Met ingang van
schooljaar 2010-2011 is de methode compleet inzetbaar, van klas 1 t/m 3.
Op de site
vind je zo'n 20% van het materiaal dat een klas zou gebruiken. De rest
is te vinden in het lerarenmateriaal. Daarin is veel aandacht voor de organisatie van de lessen:
klassikaal waar dat praktisch en inspirerend is en individueel om recht te
doen aan verschillen.
BruutTAAL vindt dat kinderen niet zelfstandig worden
van 'individueel' werken in een voorgekookt antwoordenboek (en dat dan allemaal,
op hetzelfde moment, in hetzelfde tempo). Werken met bruutTAAL vraagt om een leraar die
wat kan, zowel pedagogisch, didactisch als vakinhoudelijk. Maar dat is wel
zo prettig: je wordt weer deskundige in plaats van oppas.
BruutTAAL
stelt niet de leerstof centraal, maar het leren.
BruutTAAL is geen digitale methode, eerder
een sociale. Leerlingen komen naar school om met elkaar te leren. Dat is
de kracht van een school en dat moeten we niet willen vervangen door
computergestuurd onderwijs. De computer is voor bruutTAAL bron,
leermateriaal en leermiddel.
Je kunt prima met alle
mogelijkheden van bruutTAAL uit de voeten
als je 25% van de tijd in een computerlokaal terecht kunt of als je in
je lokaal per 5-6 leerlingen een computer hebt. Een smartboard is
handig. Hebben de leerlingen permanent de beschikking over een
computer/laptop, dan heb je het helemaal gemakkelijk in de organisatie
van je lessen.
BruutTAAL is probleemloos te
integreren in elke elektronische leeromgeving. Omdat al het materiaal
webbased is hoeft de systeembeheerder niks te installeren en kan er ook
niks vastlopen.
Hier vind je
die vrij toegankelijk zijn. Gebruik zonder inbedding in lessen is
natuurlijk geheel op eigen risico.
In de afgelopen 20 jaar is er veel onderzoek gedaan
naar het functioneren van de hersenen en naar het verschijnsel leren.
Caine en Caine*
vonden twaalf principes die in de relatie tussen leren en
hersenonderzoek een rol spelen. Enkele daarvan hebben bij het
ontwikkelen van bruutTAAL een belangrijke rol gespeeld.
-
De hersenen zijn een complex systeem dat zich aanpast
aan de omgeving.
Je krijgt de leerlingen die je zelf maakt. Wil je leerlingen
die zelfstandig gaan nadenken, dan bereik je dat niet door
invuloefeningen te geven of teksten met gesloten vragen.
-
De hersenen zijn een sociaal systeem.
Interactie is wezenlijk bij het verwerven van kennis. Leren
doe je met elkaar en van elkaar.
-
Het zoeken naar betekenis is aangeboren.
Geef leerlingen dan ook de ruimte om te zoeken en
reik niet aan wat jij gevonden hebt om dat uit het hoofd te laten leren.
-
Het zoeken naar betekenis gebeurt door het creëren van
patronen en het leggen van verbindingen. Ieder heeft een eigen unieke
organisatie van informatie in zijn hersenen.
Leerlingen eigen wegen
laten bewandelen heeft het grote voordeel dat de organisatie van
informatie geschiedt op een manier die past bij de leerling.
-
We hebben ten minste twee manieren om ons herinnering
te organiseren: betekenisvol en betekenisloos.
Betekenisloze kennis leer je voor een proefwerk en ben je
drie weken later weer vergeten. Betekenisvolle kennis verwerf je en kun
je later inzetten op momenten dat die kennis van pas komt.
-
Leren vereist zowel gerichte aandacht als zicht op het
geheel. Leren omvat altijd bewuste en onbewuste processen. Complex leren
wordt gestimuleerd door uitdaging en betekenisgeving, en belemmerd door
dreiging.
BruutTAAL biedt veel
complexe opdrachten, chaos die door leerlingen geordend moet worden,
grote taken die door leerlingen zelf in stukjes gehakt moeten worden en
waarbij iedereen (of iedere groep) zijn eigen keuzes moet maken.
Uitdaging is wezenlijk voor de groep van leerlingen waar
bruutTAAL zich met name op richt: de bovengemiddeld intelligente leerlingen van
havo en vwo.
Voor sommige leerlingen kan dat een bedreiging zijn:
zij willen graag heel duidelijk weten aan welke eisen zij moeten
voldoen. De veiligheid dat je niet wordt afgerekend op werk, maar dat je
gecoacht wordt om je werk te verbeteren, moet die angst weg kunnen nemen
en zorgen voor leerlingen die ongeacht hun niveau gewaardeerd worden om
hun capaciteiten.
Vmbo-leerlingen kunnen
prima uit de voeten, onder begeleiding van een leraar die het
leerlingenwerk goed organiseert, zodat deze kinderen geen chaos ervaren.
Voor meer achtergronden over leren verwijs ik graag naar:
www.onderwijsmaakjesamen.nl
Het sociaal constructivisme, de leerpsychologie
achter Natuurlijk Leren is een andere inspiratiebron voor bruutTAAL.
Deze theorie gaat er van uit dat het verwerven van kennis en
vaardigheden minder een gevolg is van kennisoverdracht door een docent,
maar meer een resultaat van eigen denkactiviteiten van de leerling.
Leerlingen moeten dan ook een actieve rol spelen in hun eigen onderwijs.
www.natuurlijkleren.nl