|  home  |  zoeken  |  contact  |  lerarenkamer  |  7Days  |  Teleblik  |

www.bruutTAAL.nl

zinnen ontleden

De tijden

• bedrijvende zinnen
• bedrijvende en lijdende zinnen

gezegde / de tijden

Als je wilt vaststellen in welk tijd een gezegde staat, dan doe je dat door te kijken naar de vorm van dat gezegde. Laat je niet afleiden door de inhoud. Want

• een gezegde dat in de verleden tijd staat, kan best over nu of dadelijk gaan:

We doen vader en moedertje en dan was jij vader en ik moeder. (Onvoltooid Verleden Tijd)

• een gezegde dat in de toekomende tijd staat, kan best over gisteren gaan:

Zou jij gisteren niet langskomen? (Onvoltooid Verleden Toekomende Tijd)

• een voltooid deelwoord betekent niet meteen dat de zin ook in een voltooide tijd staat:

Ik word maar zelden uitgenodigd. (Onvoltooid Tegenwoordige Tijd)

Om de grammaticale tijd (dus niet altijd de inhoudelijke) te bepalen, maak je 3 keuzes:

1. Onvoltooid of voltooid    Je hebt een voltooide tijd als je een hulpwerkwoord van tijd in het gezegde hebt staan: hebben of zijn (en niet worden, want dat is het hulpwerkwoord van de lijdende vorm)

2. Tegenwoordig of verleden   Je kijkt in welke tijd de persoonsvorm staat.

3. Toekomend of niet   Staat er een vorm van het hulpwerkwoord zullen in de zin, dan staat de zin in een toekomende tijd.

4. De laatste letter van de tijdafkorting hoef je niet te kiezen; dat is altijd de t van tijd.

Het benoemen van de juiste tijd gebeurt dus met 3 of 4 letters: 1,2 en 4 staan er altijd en alleen als  er sprake is van een toekomende tijd, gebruik je ook de 3e letter.

Bedrijvende (actieve) vorm (het onderwerp is iets aan het doen)

Lijdende (passieve) vorm (er wordt iets met het onderwerp gedaan)